Femke Hoyng
Femke Hoyng is een Nederlandse kunstenaar en maker die werkt op het snijvlak van keramiek en fotografie. Haar praktijk onderzoekt de relatie tussen materiaal, verhaal en maatschappelijke urgentie, met een bijzondere focus op water, ongelijkheid en de positie van vrouwen wereldwijd.
Opgeleid in de audiovisuele vormgeving aan de Gerrit Rietveld Academie, ontwikkelde zij een interdisciplinaire werkwijze waarin beeld en object samenkomen. Haar werk ontstaat vanuit langdurige betrokkenheid: reizen, observeren, documenteren en vervolgens transformeren naar tastbare vormen. Ze benadert maken niet als een eindpunt, maar als een proces waarin verhalen zich langzaam ontvouwen.
Centraal in haar praktijk staat het idee van maken als verbinding. In haar recente projecten werkt zij met opnamen van vrouwen in India, waterdraagsters, waarmee ze keramische sculpturen creëert. Deze objecten dragen niet alleen water, maar ook persoonlijke en collectieve verhalen over klimaatverandering, schaarste en veerkracht. Door middel van fototransfers en handvorming wordt elk werk een unieke drager van identiteit en ervaring.
Haar werkwijze is intuïtief en onderzoekend, waarbij ruimte is voor imperfectie en het onverwachte. Materiaal speelt hierin een actieve rol: klei, beeld en fotografie reageren op elkaar en vormen samen een gelaagd geheel. Elk object draagt sporen van het maakproces én van de context waaruit het voortkomt.
Haar werk kan worden gezien als een pleidooi voor aandacht en vertraging in een wereld onder druk. Door persoonlijke verhalen te verbinden met globale thema’s, creëert zij werk dat zowel intiem als urgent is—een uitnodiging om anders te kijken naar water, naar zorg, en naar de rol die we daarin zelf spelen.
Als kind zag ik mijn toekomst zo: Ik word tekenaar en werk in de keuken van mijn huis op het platteland. Ik kijk naar buiten en zie koeien. En dat is exact wat het nu is, in Frankrijk.
ANIMATOR / TEKENFILMS
Voor de opleiding tot illustrator ging ik naar de kunstacademie in Amsterdam, de Gerrit Rietveld. Daar ontstond precies op dat moment een afdeling 'Film'. Het trok me aan en ik begon tekenfilms te maken.
Na de academie startte de televisieomroep 'VPRO' het alombekende kinderprogramma 'Villa Achterwerk', waarvoor ik TV-series kon gaan maken. Het was een Walhalla: Het geld kon niet op en de ideeen konden niet gek genoeg zijn. Uiteindelijk heb ik in meer dan 25 series en films gemaakt voor 4 Nederlandse omroepen.
Tegelijkertijd ontving ik subsidies van diverse fondsen waarmee ik mijn ideeen voor abstracte animatiefilms kon uitvoeren. Deze werden vertoond in bioscopen, op filmfestivals en op televisie.
Daarnaast gaf ik les in animatiefilm aan kinderen, aan kunstenaars en als bedrijfsuitje.
FOTOGRAAF / FOTOKASTJES
Tijdens reizen over de wereld maakte ik veel foto's. Fotografie vond ik lastig: Zo'n stilstaand beeld moet toch wel heel goed zijn. Ik vond animatiefilm veel gemakkelijker, omdat je door beweging en toevoeging van geluid een meer gefocust beeld schept.
Geboren met één ziend oog was ik altijd nieuwsgierig geweest naar hoe je diepte ziet met twee ogen. In de werkelijkheid kon ik dat niet verwezenlijken, maar ik kon wel mijn eigen diepte creeren door fysiek diepte in een foto te brengen: Met een schaar knip ik de lagen uit een papieren foto, zaag de vormen uit een plaat triplex en stapel (plak) de platen met de foto's op elkaar. Het is een licht diepte-effect, maar ik zie het!
Ik noem mijn werk fotokastjes. Later ben ik er animatiefilm aan gaan toevoegen met de techniek 'timelapse' waarmee je de werkelijke wereld in gemanipuleerde snelheid opneemt.
De fotokastjes worden op diverse locaties geexposeerd.
KERAMIEK
In 2020 bouwde ik bij mijn huis in Frankrijk een keramiek-atelier. Ik wilde mijn fotokastjes uitvoeren in klei. Met een speciale techniek kan ik foto's op keramiek bakken, op hoge temperatuur.
Na het 'schone' werk met film en fotografie was het even wennen aan de vette klei die aan je handen kleeft, maar snel zag ik de vele mogelijkheden om ruimtelijker te werken.
Ik ben een nazaat van HOYNG, een van oorsprong Indiase familie die zich in 1850 in Nederland heeft gesetteld en vele sjieke interieur-warenhuizen heeft gevestigd waar onder andere hoogwaardige en stijlvolle serviescollecties met een combinatie van functionaliteit en esthetiek werden verkocht. Er bleek tijdens het ontdekken van de klei een enorme hang naar gebruikersgoed (servies) in mij te zitten. Ik ontwerp kommen, borden en vazen en maak mallen om in productie te kunnen werken. Ze worden verkocht aan particulieren, winkels en museumshops.
Ik vind het leuk om dingen te ontwerpen die nog niet bestaan, bijvoorbeeld mijn WineBox, een keramieken 'doos' waar je een grote zak wijn, vruchtensap of bakolie in kunt zetten. Dat ziet er ineens supersjiek uit!
Ook ontwierp ik de Franse Kaasstolp, voor een punt brie of camembert.
En de gezellige Familie Slakkenschaal.
FLIPBOEKJES
Van korte filmfragmenten uit de werkelijkheid maak ik flipboekjes. Ze tonen dieren die iets beleven. Het verhaal erbij is uitgevoerd in dichtvorm. Het doel van de boekjes is om mensen ervan bewust te maken dat dieren ook gevoelens en behoeften hebben.
GRAFKRANZEN
Volgens een oude Franse techniek creeer ik grafkranzen met ijzerdraad en glaskralen. Een hoofdvorm wordt met bloemen en bladeren omwikkeld en naar keuze voorzien van een foto van de overledene. Dit kunnen zowel mensen als dieren zijn.
In sommige oude kerken in Frankrijk zijn nog oude exemplaren te vinden, zoals ik het dorp waar ik woon.